Ναυτιλία 05/04/2015

Quo vadis? Το μέλλον του ΝΑΤΟ στην αφρικανική ήπειρο και η ολοκληρωμένη θαλάσσια στρατηγική της Αφρικής για το 2050

Είναι σαφές ότι η Βορειοατλαντική συμμαχία κατέχει την απαραίτητη εμπειρία και τους πόρους για τη σύσταση τέτοιων αποστολών.
Η παγκόσμια ειρήνη και ασφάλεια φαίνεται συνεχώς να πλήττεται από πολλές και διαφορετικές μεταξύ τους απειλές. Είναι γνωστό το γεγονός ότι ζούμε σε ένα παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον ασφαλείας συνεπώς, κανείς δεν μπορεί να μείνει αμέτοχος ακόμα και όταν κάτι λαμβάνει μέρος σε μια ‘’απομακρυσμένη γειτονιά’’ του κόσμου. Ένα μεγάλο ποσοστό των απειλών αυτών πλήττει το θαλάσσιο χώρο. Περιφερειακά και διεθνή σχήματα συνεργασίας φαίνεται να λαμβάνουν σοβαρά υπόψιν τις προκλήσεις αυτές και παρατηρείται ειδικότερα την τελευταία περίπου δεκαετία μια πληθώρα εγγράφων αλλά και αποστολών που στοχεύουν στην εγκαθίδρυση της θαλάσσιας ασφάλειας.

Το κέντρο της προσοχής όσον αφορά την απειλή που αναδύεται από το θαλάσσιο χώρο βρίσκεται στην αφρικανική ήπειρο. Πιο συγκεκριμένα, λόγω της πειρατικής δραστηριότητας στη Σομαλία και στο Κέρας της Αφρικής. Στο σημείο αυτό φαίνεται να κερδίζει έδαφος η Βορειοατλαντική συμμαχία, της οποία μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου αποδυναμώνεται η ισχύς της και έρχεται ξανά στο προσκήνιο με τα γεγονότα της 11ης Σεπτεμβρίου το 2001. Βασικός της στόχος, η καταπολέμηση της διεθνούς τρομοκρατίας. Την τελευταία σχεδόν εικοσαετία η συνεισφορά του ΝΑΤΟ στην Αφρική είναι σημαντική. Ειδικότερα, στις περιοχές της Ρουάντα , του Σουδάν και της Λιβύης.

Όσον αφορά το θαλάσσιο χώρο το ΝΑΤΟ σε συνεργασία με την Αφρικανική Ένωση έχει επιδείξει σημαντικό έργο με την εγκαθίδρυση αποστολών με σκοπό την καταπολέμηση της πειρατείας στη Σομαλία και στο Κέρας της Αφρικής. Η πειρατική δραστηριότητα στην περιοχή χρόνο με το χρόνο αυξάνεται και η συνεισφορά της Συμμαχίας είναι ζωτικής σημασίας. Η πειρατεία στα ανοικτά των ακτών της Σομαλίας και του Κέρατος της Αφρικής είναι μια πραγματική απειλή και εκτιμάται ότι υπάρχουν εκεί πάνω από το 40% των επιθέσεων σε όλο τον κόσμο. Υπήρξαν 20 επιθέσεις στη Σομαλία έως το 2010 και περίπου 17 πλοία είναι σήμερα στα χέρια των πειρατών. Ωστόσο, η κατάσταση αυτή έχει αρνητικές επιπτώσεις όχι μόνο λόγω του αντίκτυπου σε διεθνές επίπεδο αλλά και στα παράκτια κράτη της περιοχής διότι τα πλοία για λόγους ασφαλείας προτιμούν πιο ασφαλή περάσματα όπως π.χ το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας αντί της διώρυγας του Σουέζ, αυξάνοντας με αυτό τον τρόπο τη διάρκεια της διαδρομής και περιθωριοποιώντας τη σημασία της Μεσογείου.

Η παρουσία του ΝΑΤΟ στην περιοχή έχει επιτευχθεί με την εγκαθίδρυση αποστολών όπως η ‘’Operation Allied Provider’’, η οποία προτάθηκε από τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Ban Ki-Moon το 2008. Για τη σύσταση της αποστολής συνεργάστηκαν μεταξύ τους ΝΑΤΟ, ΟΗΕ και Ε.Ε. Οι χώρες που συνέβαλαν στην ‘’Operation Allied Provider’’ ήταν η Γερμανία, Ελλάδα, Ιταλία, Τουρκία, Ηνωμένο Βασίλειο και ΗΠΑ. Στη συνέχεια, έχουμε την ‘’Operation Allied Protector’’, η δράση της ξεκίνησε το 2009 και διήρκησε για 5 μήνες. Την ίδια χρονιά επίσης συστάθηκε η ‘’Operation Ocean Shield’’, η οποία έπειτα από απόφαση διάσκεψης των Υπουργών Άμυνας του ΝΑΤΟ τον Σεπτέμβριο του 2014, η διάρκεια της αποστολής επεκτάθηκε έως και το 2016, στην αποστολή αυτή συμμετέχων δυνάμεις της Ε.Ε. και των ΗΠΑ. Οι βασικές ευθύνες των αποστολών αυτών είναι η ασφάλεια των θαλάσσιων δρόμων, εποπτεία και αποτροπή της πειρατείας.

Μια αξιόλογη προσπάθεια της Αφρικανικής Ένωσης που σε συνδυασμό με την συνεισφορά του ΝΑΤΟ δημιουργούν ένα πλαίσιο που καθιστά ένα πιο ευοίωνο μέλλον για την καταπολέμηση της πειρατείας αλλά και των άλλων παράνομων δραστηριοτήτων που διεξάγονται στο θαλάσσιο χώρο της αφρικανικής ηπείρου είναι η θέσπιση της ‘’Ολοκληρωμένης Θαλάσσιας Στρατηγικής της Αφρικής για το 2050’’, η οποία εγκρίθηκε το 2012. Αποτελεί ένα μεγαλόπνοο σχέδιο που δείχνει την κοινή βούληση όλων των κρατών-μελών της Ένωσης να συνεισφέρουν με την ύπαρξη ενός θεσμικού πλαισίου στους κινδύνους που αναδύονται στην περιοχή της θάλασσας γύρω από την Αφρική. Το έγγραφο αυτό χαρακτηρίζεται από πρωτοπόρες ιδέες καθώς στο περιεχόμενο του δεν αφορά μόνο τα παράκτια αλλά και τα περίκλειστα κράτη, τα οποία εξαρτώνται για την ευημερία και την ανάπτυξη τους από τα παράκτια κράτη, γεγονός που σε κάποιες περιπτώσεις έχει αγνοηθεί. Επιπλέον, η στρατηγική αυτή δεν επικεντρώνεται μόνο στην ασφάλεια των χωρικών υδάτων των κρατών-μελών της Αφρικανικής Ένωσης αλλά και την ασφάλεια των διεθνών υδάτων.

Αδιαμφισβήτητα η συνεισφορά του ΝΑΤΟ για την αντιμετώπιση όλων των θαλάσσιων εγκλημάτων είναι πολύτιμη, είναι σαφές ότι η Βορειοατλαντική συμμαχία κατέχει την απαραίτητη εμπειρία και τους πόρους για τη σύσταση τέτοιων αποστολών. Το έργο όμως της Συμμαχίας καθώς και των άλλων διεθνών δρώντων που συνεισφέρουν στην προσπάθεια αυτή όπως ο ΟΗΕ και η Ε.Ε. παρεμποδίζεται όταν δεν υπάρχει κοινή βούληση προς αυτή την κατεύθυνση από τα ίδια τα αφρικανικά κράτη. Η δημιουργία της Στρατηγικής αυτής, αν και μακροπρόθεσμη αντικατοπτρίζει την κοινή προσπάθεια των κρατών-μελών της Αφρικανικής Ένωσης στο να εξαλείψουν τις εγκληματικές δραστηριότητες που διεξάγονται στα χωρικά τους ύδατα αλλά και στα διεθνή ύδατα όπως επίσης διευκολύνουν το έργο των αποστολών που λαμβάνουν χώρα στην περιοχή. Με βάση τις τρέχουσες εξελίξεις όσον αφορά την πτυχή της θαλάσσιας ασφάλεια το μέλλον του ΝΑΤΟ στην περιοχή κρίνεται ευοίωνο, όπως και η καταπολέμηση των εγκληματικών δραστηριοτήτων στην περιοχή διαφαίνεται ως ένα ρεαλιστικό σενάριο.
Εγγραφή στο newsletter του PoliticalDoubts.

YOUR OPINION

Το ΚΑΣ αποφάσισε να μην διατεθεί το μνημείο του Παρθενώνα για εκδήλωση οίκου μόδας:

Συμφωνώ. Η προστασία των μνημείων θα πρέπει να είναι απόλυτη
70.2%
Μάλλον διαφωνώ. Θα μπορούσαν να τεθούν αυστηρότεροι όροι.
8.7%
Διαφωνώ με την απόφαση. Δεν μπορεί να χάνονται ευκαιρίες προβολής της χώρας
14.9%
Συμφωνώ να μην διατεθεί ο Παρθενώνας. Δεν θα είχα αντίρρηση αν επρόκειτο για άλλον αρχαιολογικό χώρο
6.1%
Η ψηφοφορία για αυτό το δημοψήφισμα έχει λήξει

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση