Οικονομία 25/07/2015

Ο μύθος της δωρεάν μετακίνησης

Για να ξέρουμε ότι τίποτα δεν είναι δωρεάν και πάντα κάποιος επωμίζεται το τελικό κόστος.
Όποιος σερϕάρει λίγο στο διαδίκτυο θα πέσει πάνω σε διάϕορους «εμπνευσμένους»  ιστότοπους όπου οι blogger διακηρύττουν την θέση τους για δωρεάν μετακίνηση των επιβατών στα μέσα μαζικής μεταϕοράς.  Διανθίζουν μάλιστα την «δεν πληρώνω» προσέγγισή τους με επίκληση άρθρων του Ποινικού Κώδικα καθοδηγώντας τους ομοϊδεάτες να αποϕεύγουν τους ελέγχους και τα πρόστιμα.
 
Αν σε κάποιους ϕαίνεται κοινωνικά δίκαιο επειδή, κατά την άποψή τους, οι δημόσιες συγκοινωνίες πρέπει να παρέχονται δωρεάν στους χρήστες ας το ξανασκεϕτούν: πιο κοινωνικά άδικη στάση δεν υπάρχει! 
 
Βλέπετε, έξω από τις πομπώδεις διακηρύξεις των blogs δεν υϕίσταται η έννοια του «δωρεάν» στον τρισδιάστατο πραγματικό κόσμο που ζούμε. Κατ’ επέκταση δεν υϕίσταται και η έννοια της δωρεάν συγκοινωνίας. 
 
Και πως θα μπορούσε άλλωστε. Οι συγκοινωνίες έχουν λειτουργικά έξοδα, όπως μισθοδοσία προσωπικού λειτουργίας (οδηγοί, επόπτες, κέντρο ελέγχου), μισθοδοσία τεχνικού προσωπικού συντήρησης για διατήρηση των συστημάτων σε ασϕαλή λειτουργική κατάσταση, μισθοδοσία υπηρεσιών διοικητικής υποστήριξης (τμήματα προμηθειών & συμβάσεων, νομικές υπηρεσίες, γραϕεία προσωπικού κ.α.), προμήθεια ανταλλακτικών και αναλωσίμων για την συντήρηση και αποκατάσταση βλαβών οχημάτων και δικτύου, προμήθεια καυσίμων (πετρέλαιο, ϕυσικό αέριο, ηλεκτρισμός) και άλλα αναγκαία κόστη.
  
Από πού προέρχονται τα έσοδα των εταιριών ΜΜΜ για κάλυψη των ανωτέρω εξόδων; Ένα σεβαστό μέρος από τις εισπράξεις εισιτηρίων και πώληση μηνιαίων καρτών, ένα πολύ μικρό μέρος από διαϕημιστικά έσοδα και το υπόλοιπο από επιδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό.       
 
Ενδεικτικά για το 2014 τα έσοδα του Ομίλου ΟΑΣΑ (Λεωϕορεία, Τρόλεϊ, Μετρό, Ηλεκτρικός και Τραμ) κυμαίνονταν γύρω στα €247 εκ. με έξοδα €444 εκ. 
 
Το κόστος χρήσης των ΜΜΜ πρέπει να κυμαίνεται σε ελκυστικό για τους χρήστες επίπεδο προκειμένου να τους προσεταιριστούν ως  τακτικούς επιβάτες.  Το κέρδος για την κοινωνία είναι πολλαπλό, από τη μείωση των ρύπων, των κυκλοϕοριακών ϕόρτων και του περιβαλλοντικού αποτυπώματος μέχρι τα ϕορολογικά έσοδα από την παρακείμενη χρήση γης και τις εργατοώρες που εξοικονομούνται.  Το κοινωνικό αυτό κέρδος αποτυπώνεται στην επιχορήγηση των μέσων.
 
Αν τα ΜΜΜ παρέχονταν απολύτως δωρεάν στον χρήση τότε ο κρατικός προϋπολογισμός θα επιβαρύνονταν ετήσια τα  €247 εκ. για την Αθήνα μόνο. Αυτό σημαίνει επιπλέον επιβάρυνση γύρω στα €25 το έτος για κάθε πολίτη της χώρας, είτε κατοικεί στην Ορεστιάδα, είτε στην Αθήνα, είτε στα Κύθηρα, είτε κάνει τακτική χρήση των αστικών ΜΜΜ, είτε όχι.  Σας ϕαίνεται αυτό κοινωνικά δίκαιο; Εμένα όχι. 
 
Ήδη με την πρόσϕατη κοινή απόϕαση του υπουργού Οικονομικών και του αναπληρωτή υπουργού Υποδομών που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 1293 για κατ´ εξαίρεση δωρεάν μετακίνηση από την 29η Ιουνίου 2015 έως και την 6η Ιουλίου με μέσα του ΟΑΣΑ, λόγω κλειστών τραπεζών, ο όμιλος απώλεσε (συνυπολογίζοντας τις κάρτες που αποτελούν το 40% των πωλήσεων) γύρω στα €10εκ. 
 
Δεν εξετάζουμε εδώ το σκόπιμο της απόϕασης αλλά επισημαίνουμε το γεγονός ότι κάθε πολίτης της χώρας, ανεξαρτήτου διαμονής (και ηλικίας) στην ουσία χρεώθηκε €1 ευρώ για την «δωρεάν» μετακίνηση αυτών των ημερών.  Για να ξέρουμε ότι τίποτα δεν είναι δωρεάν και πάντα κάποιος επωμίζεται το τελικό κόστος. 
 
Ηλίας Κώνστας
Msc Engineering Management
Μέλος Πολιτικού Συμβουλίου του κόμματος «Δημιουργία, Ξανά!»
www.facebook.com/KonstasEuroelections
Εγγραφή στο newsletter του PoliticalDoubts.

YOUR OPINION

Το ΚΑΣ αποφάσισε να μην διατεθεί το μνημείο του Παρθενώνα για εκδήλωση οίκου μόδας:

Συμφωνώ. Η προστασία των μνημείων θα πρέπει να είναι απόλυτη
70.2%
Μάλλον διαφωνώ. Θα μπορούσαν να τεθούν αυστηρότεροι όροι.
8.7%
Διαφωνώ με την απόφαση. Δεν μπορεί να χάνονται ευκαιρίες προβολής της χώρας
14.9%
Συμφωνώ να μην διατεθεί ο Παρθενώνας. Δεν θα είχα αντίρρηση αν επρόκειτο για άλλον αρχαιολογικό χώρο
6.1%
Η ψηφοφορία για αυτό το δημοψήφισμα έχει λήξει

Σχόλια   

0 #1 Christos 28-07-2015 13:28
1ον. 25€ το έτος για κάθε πολίτη της χώρας για "δωρεάν συγκοινωνία", είναι σαφώς καλύτερη επιλογή απ' τα 38€ τον μήνα για την πλειοψηφία των πολιτών της χώρας. Αφού μας τα παίρνουν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, τουλάχιστον ας πιάσουν τόπο!

2ον. Αμφιβάλλω πολύ αν είναι όντως "πολύ μικρό" το μέρος των εσόδων από τις διαφημίσεις. Προσωπικά θεωρώ πως - με τόσο "κυκλοφοριακό spam" - πρέπει να καλύπτεται άνετα ένα μεγάλο μέρος των εξόδων των ΜΜΜ.

3ον. Για να έχεις ουσιαστικό όφελος απ' τα ΜΜΜ, πρέπει να λειτουργούν οργανωμένα, συστηματικά και υπεύθυνα. Είναι τουλάχιστον θρασύτατο και αναιδές να αυξάνουν συνεχώς το εισιτήριο και να το απαιτούν απ' τον πολίτη, όταν η εξυπηρέτηση είναι για κλωτσιές, η πλειοψηφία των οδηγών αμόρφωτοι τραμπούκοι και οι ελεγκτές φονιάδες που βγάζουν τα ψυχολογικά τους στη δουλειά. Εκτός αν ξεχάσαμε κιόλας τα περιστατικά των περασμένων χρόνων.
Παράθεση
0 #2 Christos 28-07-2015 13:30
1ον. 25€ το έτος για κάθε πολίτη της χώρας για "δωρεάν συγκοινωνία", είναι σαφώς καλύτερη επιλογή απ' τα 38€ τον μήνα για την πλειοψηφία των πολιτών της χώρας. Αφού μας τα παίρνουν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, τουλάχιστον ας πιάσουν τόπο!

2ον. Αμφιβάλλω πολύ αν είναι όντως "πολύ μικρό" το μέρος των εσόδων από τις διαφημίσεις. Προσωπικά θεωρώ πως - με τόσο "κυκλοφοριακό spam" - πρέπει να καλύπτεται άνετα ένα μεγάλο μέρος των εξόδων των ΜΜΜ.

3ον. Για να έχεις ουσιαστικό όφελος απ' τα ΜΜΜ, πρέπει να λειτουργούν οργανωμένα, συστηματικά και υπεύθυνα. Είναι τουλάχιστον θρασύτατο και αναιδές να αυξάνουν συνεχώς το εισητήριο και να το απαιτούν απ' τον πολίτη, όταν η εξυπηρέτηση είναι για κλωτσιές, η πλειοψηφία των οδηγών αμόρφωτοι τραμπούκοι και οι ελεγκτές φονιάδες που βγάζουν τα ψυχολογικά τους στη δουλειά. Εκτός αν ξεχάσαμε κιόλας τα περιστατικά των περασμένων χρόνων.
Παράθεση
-1 #3 Lia 28-07-2015 14:24
25€ το έτος; Δεν ξέρω σε ποια blogs αναφερόσουν αλλά ας το ονομάσουμε τότε "σχεδόν δωρεάν συγκοινωνία"! Διότι 25€ τουλάχιστον βγαίνει το μήνα αυτή την στιγμή (ανάλογα φυσικά και την χρήση που κάνεις)! Επομένως στο έτος είναι 300€ (το τονίζω, τουλάχιστον).
Τώρα πια δεν έχω τόση ανάγκη τα μέσα καθώς οδηγώ. Αλλά γνωρίζω τι είναι να πληρώνεις για μια υπηρεσία που σου την παρέχουν "κουτσουρεμένα" (ποτέ στην ώρα τους, πολλές φορές οι οδηγοί αγενέστατοι, λεωφορεία χαλασμένα να σταματάνε στον δρόμο).
Επομένως ειλικρινά δεν έχω κανένα πρόβλημα απολύτως να δώσω 25€ τον χρόνο για να έχουμε όλοι συγκοινωνίες χωρίς να μπαίνει στον καθημερινό μας προϋπολογισμό αυτό το έξοδο.
Ναι, είναι άδικο να πληρώνει κάποιος που δεν τα χρησιμοποιεί. Αλλά νομίζω πως αξίζει να βοηθήσεις στο να γλιτώσει ο διπλανός σου ένα έξοδο το οποίο εν τέλει δεν δικαιολογείται από τις υπηρεσίες που (δεν) παρέχονται.
Παράθεση
0 #4 κάποιος 28-07-2015 16:30
Αυτό που δεν καταλαβαίνεις είναι η λογική πίσω απ'το "δεν πληρώνω".
Δεν πληρώνω γιατί θεωρώ ότι πρέπει να είναι δωρεάν, δημόσια υπηρεσία, όπως και η παιδεία.
Ή μήπως κι αυτή θα έπρεπε να είναι επί πληρωμή, επειδή κάποιοι δεν θέλουν να πάνε σχολείο και είναι άδικο να τα πληρώνουν για τους υπολοίπους;

Επίσης, στο ότι επιβαρύνεται το κράτος από την χρηματοδότηση των ΜΜΜ, υπάρχει η λογική του "μαζέψτε πρώτα τα κλεμμένα του κράτους (από μίζες και δεν ξέρω τι άλλο) και μετά μαζέψτε από σημαντικούς και βασικούς τομείς της ζωής μας, όπως η στέγη, τροφή, παιδεία και μετακίνηση".
Αυτά από μένα.
Παράθεση
0 #5 Ηλίας Κώνστας 29-07-2015 10:57
Προφανώς δεν υπάρχει απόλυτο άσπρο και μαύρο αλλά ενδιάμεσες αποχρώσεις του γκρι σε ένα συμπέρασμα. Προσπαθούμε να βρούμε πάντα αυτές τις αποχρώσεις με τα εργαλεία και τα στοιχεία που έχουμε στα χέρια μας. Η κατάλληλη απόχρωση διαφέρει ανά τομέα που ερευνούμε.

Η Υγεία και η Παιδεία διαφέρουν. Όχι μόνο γιατί είναι πολύ πιο κοντά στη βάση στην πυραμίδα των αναγκών των πολιτών, αλλά γιατί τα προϋπολογιζόμεν α κόστη και τα αντίστοιχα οφέλη ισοκατανέμονται σε όλους τους φορολογούμενους και σε όλους τους αποδέκτες της υπηρεσίας.
Η κοινωνική πολιτική (επίδομα ανεργίας κλπ) είναι αναγκαία σε μια κοινωνία για να νιώθουν οι πολίτες ότι υπάρχει ένα δίκτυ προστασίας το οποίο θα τους επιτρέψει να ξαναπροσπαθήσου ν να στηριχθούν στα πόδια τους.

Αλλά και οι συγκοινωνίες παρέχονται με κοινωνική πολιτική. Αν το εισιτήριο κόστιζε όσο έπρεπε για να υπάρχει ισολογισμός τότε θα ήταν απαγορευτικό για τον χρήστη. Δεν είναι αυτός ο σκοπός προφανώς.
Αυτό που μόνο επιδερμικά πρόλαβα να αναπτύξω είναι ότι και τα ΜΜΜ επιδοτούνται, άρα υπάρχει κοινωνική πολιτική και εδώ. Ακόμη και αν ιδιωτικοποιηθού ν στο μέλλον τα ΜΜΜ των Αθηνών, το κράτος θα εξακολουθεί να επιδοτεί τον λειτουργό για να διατηρηθούν τα εισιτήρια σε λογικές για τον χρήστη τιμές.
Το πόσο μακριά θα φτάσει αυτή η κοινωνική πολιτική είναι οι αποχρώσεις του γκρι που πρέπει να αποφασίσουμε και να βρούμε.

Υ.Γ. Τα λοιπά έσοδα (στα οποία εμπεριέχονται οι διαφημίσεις) δεν είναι πάνω από το 1% των συνολικών εσόδων.
Παράθεση
0 #6 Μιχαλης 29-07-2015 15:58
25€ το χρονο;Ε και; πολυ καλυτερα και φθηνοτερα απο το απαραδεκτο χαρατσι υπερ ΕΡΤ,ΝΕΡΙΤ ή οπως αλλιως τη λενε,λεγανε,ή θα την πουνε.
Γιατι ΜΜΜ χρησιμοποιουν πολυ περισσοτεροι απ'αυτους που βλεπουν και ακουνε Κρατικη τηλεοραση και ραδιοφωνια.
Κι αυτο εφοσον ειναι κρατικα τα ΜΜΜ
Αν και κανονικα θα επρεπε να ηταν ιδιωτικα και να τελειωνε το πανηγυρακι των βολεματων ΚΑΙ εδω.
Παράθεση

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση