Οικονομία 05/01/2015

Μεγαλύτερη Πίτα ή Μεγαλύτερο Κομμάτι;

Θα πρέπει πρώτα να αντιμετωπιστεί το θέμα της τόσο μεγάλης ανεργίας και μετά το ασφαλιστικό καθώς σύμφωνα με την στατική εικόνα των ασφαλιστικών ταμείων σήμερα έχουμε 20δις εισφορές από τους εργοδότες και τους εργαζόμενους και 10 δις από το κράτος. Εάν το 20 γίνει 30 τότε αλλάζει το πράγμα! Ποιος θα ακούσει όμως;
Πολλοί κατηγορούν πως ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θέλει να μεγαλώσει την πίτα, αλλά θέλει να μοιράσει την φτώχεια. Ποια φτώχεια; Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή για να μπορέσουμε στην συνέχεια να δούμε με περισσότερη λεπτομέρεια το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ για την Οικονομία που τόσο μας καίει τα τελευταία χρόνια. Το αν κανείς συμφωνεί είναι θέμα προσωπικό. Ο γράφων σίγουρα διαφωνεί με μερικά και συμφωνεί με άλλα. Δεν μπορείς όμως να καταδικάζεις κάτι το οποίο δεν γνωρίζεις.

Α. ΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ, ΤΑ ΔΑΝΕΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΛΕΟΝΑΣΜΑ:

i) Δημόσιο Χρέος

Το Δημόσιο Χρέος στην Ελλάδα το 2009 ήταν 298 δισεκατομμύρια ευρώ, δηλαδή 129% του ΑΕΠ, όταν και άρχισε να γίνεται πιο έντονη η κουβέντα για αυτό. Μετά από την κυβέρνηση Παπανδρέου, Παπαδήμου και Σαμαρά-Βενιζέλου κατέληξε να είναι 175% του ΑΕΠ, δηλαδή 321€ το 2014 (σύμφωνα με τον πίνακα 4,2 του κατατεθειμένου προϋπολογισμού). Αυξάνει δηλαδή όχι μόνο ποσοστιαία αλλά και σε απόλυτα μεγέθη συνεχώς και ταχύτερα.

Τα εκταμιευμένα δάνεια κατά τις εποχές του Α’ και Β’ Μνημονίου είναι 215 δις ευρώ. Την ίδια εποχή οι τράπεζες έχουν λάβει πάνω από 250 δις με την μορφή «Πακέτων και Ενισχύσεων». Καταλήγει κανείς στο απλό συμπέρασμα πως τα δάνεια δεν πηγαίνουν στον λαό αλλά στις τράπεζες. Αυτό μπορεί να φαίνεται κακό στους κομμουνιστές αλλά δεν είναι, καθώς η λογική καπιταλιστική κυκλοφορία του χρήματος θα ήθελε οι τράπεζες να διοχετεύουν αυτά τα χρήματα στην αγορά. Κάτι τέτοιο στην Ελλάδα όμως δεν συμβαίνει και έτσι δεν καταλήγουμε στην παραγωγή χρήματος εμπορικών τραπεζών, την οποία ο κάθε σώφρων οικονομολόγος μπορεί να καταλάβει πως το ίδιο το καπιταλιστικό σύστημα υπαγορεύει. Που πήγαν αυτά τα χρήματα; Που συνεχίζουν να πηγαίνουν;

Υποτίθεται πως συνεχίζουμε να ζητούμε δάνεια ώστε να καλύπτονται οι μισθοί και οι συντάξεις. Κατά την περίοδο 2010-2014 ο ελληνικός λαός έχει πληρώσει 321 δις (σύμφωνα με τον πίνακα 4.6, 4.7 του Προϋπολογισμού, σελ. 142,143) σε τόκους, χρεολύσια, δαπάνες εξυπηρέτησης Δημοσίου Χρέους και βραχυπρόθεσμες οφειλές. Πως είναι κάτι τέτοιο δυνατόν;

Όλα τα παραπάνω μας οδηγούν στο λογικό συμπέρασμα πως τελικά τα δάνεια δεν πληρώνουν ούτε μισθούς και συντάξεις αλλά και πως δεν ενισχύουν πράγματι την ελληνική οικονομία. Επίσης, πως η πολιτική του Μνημονίου όχι μόνο δεν μειώνει το χρέος αλλά συμβάλει και στην ταχύτερη αύξησή του.

Για να κάνουμε μια ιστορική αναφορά θα αναφερθούμε στο βιβλίου του Ν.Μπελογιάννη – Το ξένο Κεφάλαιο στην Ελλάδα. Εκεί θα διαπιστώσουμε λοιπόν, πως από την γέννηση του Ελληνικού Κράτους μέχρι και την 4η χρεοκοπία της Ελλάδος επί Βενιζέλου, το ελληνικό κράτος είχε δανειστεί 2 δις φράγκα και είχε πληρώσει 2,4 δις. Έμεναν επίσης ως χρωστούμενα άλλα 2 δις. Το χρέος δεν ήταν βιώσιμο και έτσι η χώρα ξανά-χρεοκόπησε. Λαμβάνοντας υπόψη την άνωθεν αναφορά, βλέπουμε πως από το 1992-2013 ο ελληνικός λαός έχει πληρώσει 851 δις κατά προσέγγιση για την εξυπηρέτηση των χρεών του. Έχουν μείνει άλλα 321 δις που μας ζητάν οι δανειστές και προβλέπεται πως θα πρέπει να πληρωθούν άλλα 300 δις κατά προσέγγιση έως και το 2020. Με το ΑΕΠ να αυξάνεται μόνο λογιστικά!

Το Χρέος δεν είναι βιώσιμο. Δεν χρειάζεται πολύ μυαλό για να το καταλάβει κάποιος.

ii) Πλεόνασμα:

Εδώ δεν χρειάζεται να αναφέρουμε τις γελοιότητες της κυβέρνησης Παπανδρέου και τον προπαγανδιστικό χαρακτήρα που έδωσαν σε αυτήν την έννοια και ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αλλά και ο νυν, μόνο και μόνο για να εξυπηρετήσουν εαυτούς και να συμβάλλει η προπαγάνδα αυτή στην μείωση του πολιτικού κόστους που τελικά δεν μπόρεσαν να αποφύγουν.

Η Ελλάδα καλείται να αυξάνει 4,5 μονάδες ΑΕΠ ετησίως, δηλαδή 9 δις ευρώ. Αυτό μάλιστα πρέπει να γίνει και το 2014 και το 2015 και το 2016. Αυτό είναι πρακτικά αδύνατο. Ο υπολογισμός επίσης αυτού του μεγέθους είναι παντελώς αυθαίρετος και παράλογος. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει αξιόλογο στοιχείο που να αποδεικνύει πως αυτό έχει επιτευχθεί μέχρι σήμερα. Δεν μπορεί κανείς να πει πως παρά το 4,8% της ύφεσης και την αναλογία 1/3 άνεργοι έχουμε πλεόνασμα το 2014. Οι ίδιοι οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης παραδέχονται πως αυτό το πλεόνασμα προέκυψε αφού αφαίρεσαν από τους υπολογισμούς τους σημαντικά μεγέθη όπως τα 20 δις που χρωστάμε στις τράπεζες, την επιστροφή ΦΠΑ κ.α.

Β. ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ

Ο ΣΥΡΙΖΑ μετά την επίσκεψή και στο Λονδίνο και την μάλλον επιφυλακτικότητα που εισέπραξε από τις αγορές, διατείνεται πως θα κάνει συνολική διαπραγμάτευση η οποία θα αφορά την ροή των πόρων (θα μειωθούν οι αναγκαίες ροές) και την εξυπηρέτηση των δανείων. Σύμφωνα με δηλώσεις στελεχών πρώτης γραμμής του κόμματος η αυριανή κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ θα προσπαθήσει να διαγράψει ποσοστό άνω του 50% του χρέους (π.χ. Μητρόπουλος στο enikos.gr) μέσα στις επόμενες 20 ημέρες μετά τις εκλογές. Το βασικό επιχείρημα θα είναι πως για να μπορούμε να εξυπηρετούμε το χρέος αυτό δεν θα πρέπει να πληρώνουμε ποσοστό μεγαλύτερο του 2% του ΑΕΠ (από 5% που πληρώνουμε σήμερα).

Ο κύριος Σταθάκης έχει μιλήσει για τέσσερεις κεντρικούς πυλώνες αυτής της διαπραγμάτευσης από μεριάς ΣΥΡΙΖΑ:
  1. Βιώσιμο Χρέος, το οποίο θα προκύψει μετά από το κούρεμά του και την επιμήκυνση της περιόδου αποπληρωμής των δανείων,
  2. Έξοδο από το Μνημόνιο, καθώς θεωρείται καταστρεπτικό και αναποτελεσματικό
  3. Συνολική Διαπραγμάτευση όπως αναφέρουμε και παραπάνω,
  4. Προσαρμογή της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής βάσει του μεταβατικού προγράμματος που παρουσιάστηκε στην ΔΕΘ από τον κ. Τσίπρα.

Οι Γενικοί Οικονομικοί Στόχοι του προγράμματος του ΣΥΡΙΖΑ είναι:

1. Η Αναδιανομή των Δαπανών,

2. H Πάταξη της Φοροδιαφυγής.

Για την Αναδιανομή των Δαπανών θα μιλήσουμε παρακάτω εκτενέστερα. Η Πάταξη της Φοροδιαφυγής θα προκύψει –σύμφωνα πάντα με τις προβλέψεις του ΣΥΡΙΖΑ- από την άμεση βελτίωση της αποδοτικότητας του ΦΠΑ και την άμεση καταπολέμηση της εκτεταμένης φοροδιαφυγής σε τομείς όπως το πετρέλαιο, η Λίστα Λαγκάρντ κ.α., αλλά και από τον μακροχρόνιο στόχο της μεταρρύθμισης του φορολογικού συστήματος και την εισαγωγή του εργαλείου του Περιουσιολογίου (εργαλείο που υπάρχει σχεδόν σε όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες).

Ο ΣΥΡΙΖΑ λοιπόν θα προσπαθήσει –σύμφωνα με τις δηλώσεις που έχουν μέχρι σήμερα γίνει- να εφαρμόσει ένα πρόγραμμα με μεσοπρόθεσμο αλλά και μακροπρόθεσμο χαρακτήρα όπου πάντα θα τηρούνται και θα ισχύουν οι βασικές έννοιες:
  1. Της Παραγωγικής Ανασυγκρότησης,
  2. Της Ανάπτυξης με Κοινωνική Δικαιοσύνη,
  3. Της Ανάγκης μεταρρύθμισης στην Δημόσια Διοίκηση.

Πρόγραμμα ΔΕΘ – «Πρώτης Ημέρας»

Για να τηρηθεί ο Γενικός Προγραμματικός λόγος του ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει –χωρίς να τον υποκαθιστά- να τηρηθεί το Πρόγραμμα «Πρώτης Ημέρας» που εξαγγέλθηκε στην ΔΕΘ. Το πρόγραμμα ΔΕΘ λοιπόν σχεδιάστηκε υπό τέσσερεις βασικές προδιαγραφές/προϋποθέσεις:

  1. Να μην εξαρτάται από την διαπραγμάτευση του Δημόσιου Χρέους,
  2. Να στοχεύει στις κοινωνικές ομάδες που έχει πλήξει η μνημονιακή πολιτική δηλαδή νοικοκυριά που έχουν εισόδημα από 800€ και κάτω,
  3. Να είναι εφικτό. Πράγμα που σημαίνει πως πρέπει να είναι με ακρίβεια κοστολογημένο και να αναφέρει συγκεκριμένες πηγές χρηματοδότησης,
  4. Να έχει αντιμνημονιακή φιλοσοφία αλλά ταυτόχρονα να δέχεται τους περιορισμούς της Ελληνικής Οικονομίας την παρούσα στιγμή.

Το πρόγραμμα αυτό έχει τέσσερεις τομείς με τους οποίους θα ασχοληθεί εντατικά κι στους οποίους σύμφωνα με την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει να γίνουν άμεσα αλλαγές:

  1. Αντιμετώπιση της Ανθρωπιστικής Κρίσης (κόστος: 1,8 δις €, πηγή ίδιοι πόροι, προβλέπεται πως θα προκύψουν από την επανεκκίνηση της οικονομίας):
    1. Κανένα νοικοκυριό να μην μείνει χωρίς πρόσβαση στα βασικά αγαθά όπως ρεύμα (300.000 νοικοκυριά στο Κοινωνικό Τιμολόγιο σήμερα), φαγητό και νερό (100.000 νοικοκυριά αντιμετωπίζουν πρόβλημα σήμερα), στέγη (25.000 άστεγοι σήμερα) και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη (500.000 έως 600.000 ανασφάλιστοι σήμερα).
    2. Οι συνταξιούχοι που λαμβάνουν την κατώτατη σύνταξη από την επόμενη ημέρα των εκλογών θα λαμβάνουν και 13η.
  2. Εργασία (κόστος: 4,2 δις €, πηγή ίδιοι πόροι, προβλέπεται πως θα προκύψουν από την επανεκκίνηση της οικονομίας):
    1. Επιστροφή του κατώτατου μισθού στο ποσό των 751€. Ο τομεάρχης ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ σε πρόσφατη δήλωσή του δικαιολόγησε αυτήν την απόφαση λόγω του γεγονότος πως οι αμειβόμενοι με 751€ καταναλώνουν περισσότερα βασικά αγαθά τα οποία είναι στην συντριπτική τους πλειοψηφία εγχώρια παραγωγής και έτσι η αύξηση αυτή στον κατώτατο μισθό θα επιστρέψει κεφάλαιο στην ελληνική οικονομία de facto.
    2. Επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων με σκοπό να σταματήσει η κατά προσέγγιση 20% πτώση των μισθών στον ιδιωτικό τομέα.
  3. Διαχείριση Ιδιωτικού Χρέους (κόστος: 3 δις €, πηγή το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας): Σε αυτόν το τομέα ο βασικός σκοπός είναι η Αύξηση Εισροής Εσόδων βάσει του Επιμερισμού της ζημίας που προκαλεί το Ιδιωτικό Χρέος.
    1. Κόκκινα στεγαστικά δάνεια: Είτε θα ρυθμιστούν βάσει κανονιστικού πλαισίου που θα ορίσει η ίδια η κυβέρνηση, είτε βάσει ενός Δημόσιου Φορέα ο οποίος θα επιφορτίσει αυτά τα δάνεια από τις ιδιωτικές τράπεζες και θα τα διαχειριστεί προς όφελος των πολιτών.
    2. Μικρομεσαίες επιχειρήσεις: Αυτές οι επιχειρήσεις είναι στην μεγάλη τους πλειοψηφία υπερχρεωμένες. Ο στόχος του ΣΥΡΙΖΑ είναι να ορίσει ένα πλαίσιο όπου 1. με την κατάργηση των προσαυξήσεων στα χρέη τους, 2. την επιμήκυνση της αποπληρωμής των χρεών τους αλλά και 3. την μείωση των επιτοκίων, οι οφειλές προς την Εφορία, το Κράτος, τους Ασφαλιστικούς Οργανισμούς και τις Τράπεζες δεν θα ξεπερνούν το 35% των εσόδων που έχει η επιχείρηση.
  4. Πρόγραμμα Απασχόλησης (κόστος: 3 δις, πηγή: προβλέπεται από το ΕΣΠΑ ήδη): Εδώ ο ΣΥΡΙΖΑ –δεν είναι καθόλου περίεργο για αντιπολιτευόμενο κόμμα- συμφωνεί 100% με τις μελέτες και τις προτάσεις της ΓΣΕΕ. Αντιστρέφει την λογική πως οι επενδύσεις θα φέρουν θέσεις εργασίας και αντιπροτείνει την λογική πως οι νέες θέσεις εργασίας θα φέρουν επενδύσεις. Προβλέπει μάλιστα πως τον πρώτο χρόνο θα δημιουργηθούν 150.000 θέσεις εργασίας και πως το ίδιο θα συμβεί και τον δεύτερο. Το σύνολο 300.000 νέες θέσεις εργασίας.

Γ. Η ΕΥΡΩΠΗ, ΟΙ ΑΓΟΡΕΣ ΚΑΙ Ο ΑΝΤΙΛΟΓΟΣ

Ο ΣΥΡΙΖΑ πιστεύει πως το πρόγραμμά του είναι ισοσκελισμένο και δεν προσθέτει νέα δάνεια και νέα ελλείμματα. Το ονομάζει –κατά δηλώσεις βουλευτών και τομεαρχών του- ως «μεταβατικό» και «φρένο στον κατήφορο». Επίσης, ενημερώνει όλους τους εταίρους και γενικώς ενδιαφερόμενους πως ο ΣΥΡΙΖΑ είναι κόμμα αριστερό και σκοπός του είναι η Σοσιαλδημοκρατία.

Σχετικά με την Ευρώπη, το ίδιο το κόμμα καλεί τους ψηφοφόρους του να είναι φιλόδοξοι και οπτιμιστές καθώς η Γαλλία του Ολάντ αρνήθηκε να εφαρμόσει το πρόγραμμα σταθερότητας που της προτάθηκε και δεσμεύτηκε να πιάσει τους στόχους του προγράμματος αυτού μετά από δύο χρόνια. Η Γερμανία περνά το δεύτερο τετράμηνο ύφεσης και αρχίζει να πιστεύει πως τελικά η λιτότητα και τα μνημόνια δεν οδηγούν αναγκαστικά στην γη της επαγγελίας. Ο κύριος Ρέντσι στην γειτονική Ιταλία δεν ευθυγραμμίζεται –έτσι πιστεύει ο ΣΥΡΙΖΑ, για να μην παρεξηγηθώ…-με την λογική Σόιμπλε-Μέρκελ.

Ο ΣΥΡΙΖΑ πιστεύει δηλαδή πως από το 2012 έως το 2014 το κλίμα έχει αλλάξει. Η Ευρώπη έχει αρχίσει να πιστεύει πως ο ΣΥΡΙΖΑ είναι μια δύναμη αλλαγής στην Ευρώπη. Πιστεύει πως ο ΣΥΡΙΖΑ ως αυριανή κυβέρνηση θα καταφέρει να παύσει η καταστροφική μονομερής λιτότητα φιλελεύθερου χαρακτήρα που επιβάλλει το Βερολίνο καθώς όλοι πλέον βλέπουν πως εντός Ευρωζώνης υπάρχουν 15-20% λιγότερες επενδύσεις, πλανάται η απειλή της ύφεσης, η απειλή του αποπληθωρισμού καθώς και συνεχίζει να υπάρχει το μη βιώσιμο χρέος της Περιφέρειας.

Από την άλλη μεριά όμως, η κυβέρνηση προβάλει το γεγονός πως η Ελλάδα, παρά τα εύσημα των τελευταίων μηνών για τις μεταρρυθμίσεις που έγιναν στην χώρα, με την δημιουργία εσωτερικού προβλήματος και την καθολική επιφυλακτικότητα των αγορών στο μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ, μένει και πάλι εκτός αγορών. Βέβαια, εδώ πρέπει να τονίσουμε πως τον Οκτώβριο η κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου πήγε με αέρα νικητή να κάνει συμφωνία με το ΔΝΤ και την Commission για την πρόωρη λήξη του Μνημονίου και γύρισε με την ουρά στα σκέλια. Ποτέ μάλιστα δεν απέκτησε πρόσβαση στις αγορές αφού ποτέ δεν τις δόθηκε το δικαίωμα να εκδώσει ομόλογο. Γιατί όμως να μην πιστέψουμε πως κάτι παρόμοιο θα γίνει και στην περίπτωση του ΣΥΡΙΖΑ; Και εάν γίνει τι; Εσωτερικός Δανεισμός; Δέσμευση καταθέσεων; Και εάν ναι, από ποιο ποσό και πάνω; Ποιος μπορεί να μας πληροφορήσει για αυτά;

Πως όμως είναι δυνατόν έτσι κι αλλιώς ο ΣΥΡΙΖΑ να πιστεύει πως θα τα πετύχει όλα αυτά; Πως είναι τόσο βέβαιος για το θετικό της διαπραγμάτευσης, από την στιγμή που η Ε.Ε. ζητά μέτρα 2 δις μετά το εύρημα στο δημοσιονομικό κενό. Ζητείται η αύξηση του ΦΠΑ. Ζητείται η περαιτέρω μείωση των συντάξεων ώστε να αντιμετωπιστεί η –υπαρκτή κατά την γνώμη μου- μάστιγα των πρόωρων συντάξεων με 15 χρόνια προϋπηρεσίας… Θα μου πει κανείς πως αλλαγές στο ασφαλιστικό με 1,5 εκατομμύρια άνεργους να μην πληρώνουν εισφορά δεν  γίνεται! Θα πρέπει πρώτα να αντιμετωπιστεί το θέμα της τόσο μεγάλης ανεργίας και μετά το ασφαλιστικό καθώς σύμφωνα με την στατική εικόνα των ασφαλιστικών ταμείων σήμερα έχουμε 20δις εισφορές από τους εργοδότες και τους εργαζόμενους και 10 δις από το κράτος. Εάν το 20 γίνει 30 τότε αλλάζει το πράγμα! Ποιος θα ακούσει όμως; Ποιος θα ακούσει μια αντιπολίτευση η οποία ενημερώνει της αγορές πως το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα ανάπτυξης που θα εφαρμόσει αύριο εάν γίνει κυβέρνηση κοστίζει 12 δις ευρώ ενώ το επίσημο Υπουργείο Οικονομικών της Χώρας τους ενημερώνει για ένα κόστος άνω των 20 δις ευρώ;

Μένει στον καθένα μας να αποφασίσει σύντομα.  
Εγγραφή στο newsletter του PoliticalDoubts.

YOUR OPINION

Το ΚΑΣ αποφάσισε να μην διατεθεί το μνημείο του Παρθενώνα για εκδήλωση οίκου μόδας:

Συμφωνώ. Η προστασία των μνημείων θα πρέπει να είναι απόλυτη
70.2%
Μάλλον διαφωνώ. Θα μπορούσαν να τεθούν αυστηρότεροι όροι.
8.7%
Διαφωνώ με την απόφαση. Δεν μπορεί να χάνονται ευκαιρίες προβολής της χώρας
14.9%
Συμφωνώ να μην διατεθεί ο Παρθενώνας. Δεν θα είχα αντίρρηση αν επρόκειτο για άλλον αρχαιολογικό χώρο
6.1%
Η ψηφοφορία για αυτό το δημοψήφισμα έχει λήξει

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση