Ασία 11/08/2014

Το εκρηκτικό παζλ της Ευρείας Μέσης Ανατολής

Η μεταφορά του ενδιαφέροντος των Ηνωμένων Πολιτειών προς τον Ειρηνικό και η βαθμιαία απαγκίστρωστή τους από τον ευρύτερο χώρο της Μέσης Ανατολής δημιουργούν ένα «κενό», το οποίο η Ρωσία και η Κίνα δείχνουν έτοιμες να εκμεταλλευτούν
«Αυτός ο οποίος κυβερνά στην καρδιά της γης (Ευρασία) κυριαρχεί την παγκόσμια νήσο (Ευρασία και Αφρική). Αυτός ο οποίος κυβερνά την παγκόσμια νήσο κυριαρχεί τον κόσμο.»
Halford Mackinder

Οι γεωπολιτικές ανακατατάξεις στην Βόρειο Αφρική και στην Μέση Ανατολή και ο νέος σχεδιασμός των συνόρων τους είναι πλέον ορατός δια γυμνού οφθαλμού. Οι κύριες δομικές αλλαγές  που οδήγησαν στην αναδιάταξη της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής στην ευρύτερη περιοχή ήταν οι κάτωθι.

1. H πτώση του τοίχους του Βερολίνου και των σοβιετικών καθεστώτων και η καπιταλιστική στροφή της Κίνας στην μετά-μαοϊκή εποχή άνοιξαν νέες προοπτικές για το παγκόσμιο κεφαλαιοκρατικό σύστημα, επιτρέποντας του επενδύσεις σε «απαγορευμένες» μέχρι τότε περιοχές, όπως η Ανατολική Ευρώπη και η Νοτιοανατολική Ασία. Το κεφάλαιο μεταναστεύει στις περιοχές που του δίνουν την ευκαιρία σχηματισμών υψηλότερων διεθνών υπεραξιών. Η ταχύτατη αυτή μεταφορά κεφαλαίων στην Ανατολή λόγω του χαμηλότερου εργατικού κόστους και των ανύπαρκτων εργασιακών δικαιωμάτων, μέσα σε μία υφήλιο χωρίς σύνορα για το εμπόριο και το κεφάλαιο, δημιούργησε ένα χάσμα ανταγωνιστικότητας ανάμεσα στον Δυτικό κόσμο και την Ανατολή. Ας λάβουμε υπόψη μας ότι το χαμηλότερο κόστος εργασίας πριν την κατάρρευση της Ε.Σ.Σ.Δ ήταν στις Φιλιππίνες, όπου το ποσοστό των αμοιβών των εργαζομένων επί του συνόλου του κόστους ήταν 25%. Αυτή την στιγμή το χαμηλότερο κόστος εργασίας το εντοπίζουμε στην Κίνα με ποσοστό αμοιβών 5% επί του συνόλου του κόστους. Εάν η «Ρώμη» του 18ου αιώνα θεωρούταν το Παρίσι, τον 19ο  Λονδίνο, τον 20ο η Νέα Υόρκη, για τον 21ο αιώνα τον τίτλο αυτό διεκδικεί η Σαγκάη.

Φυσικό επόμενο η ύπαρξη πίεσης για μείωση του εργασιακού κόστους και στην Ευρώπη ως μέτρο αποτροπής της φυγής των επιχειρήσεων. Σε αυτό συντείνει και η μείωση της δυναμικής των εργατικών και κομμουνιστικών κομμάτων μετά το 1989, τα οποία αντλούσαν ισχύ από την Ε.Σ.Σ.Δ και ανέβαζαν τον πήχη στα εργασιακά δικαιώματα, υποχρεώνοντας τις κυβερνήσεις των κρατών να είναι ελαστικότερες στα αιτήματα των εργαζομένων.

Βαθμηδόν η οικονομική καρδιά της υφηλίου αρχίζει να χτυπά στο νοτιοανατολική ζώνη της Ασίας αυξάνοντας κατακόρυφα την γεωστρατηγική της σημασία. Υπό αυτό το πρίσμα θα πρέπει να δούμε και την αυξανόμενη ένταση ανάμεσα σε Κίνα και Η.Π.Α. στην θάλασσα την Νότιας Κίνας [1], σαν επιπλοκές δημιουργούμενες από την επέκταση δυνάμεως της Κίνας σε έναν κατεξοχήν αγγλοσαξονικό χώρο.

2. Η μετάβαση προς το πολυπολικό διεθνές σύστημα αναιρεί τον μέχρι το 2000 απόλυτα ηγεμονικό ρόλο των Η.Π.Α. παγκοσμίως. Αυτό συμβαίνει και στον χώρο της ευρείας Μέσης Ανατολής. Η προβολή δυνάμεως Ρωσίας και Κίνας επί της λεκάνης της Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής, η οποία ναι μεν είναι μικρή ακόμη, δημιουργεί όμως φόβους στον αμερικανικό παράγοντα για ενδεχόμενη γιγάντωσή της.  Ενδεικτικά : το Πεκίνο σκοπεύει να αυξήσει έως το 2020 τις εμπορικές συναλλαγές του με την Αφρική στα 400 δισεκατομμύρια δολάρια και τις άμεσες επενδύσεις του στα 100 δισεκατομμύρια δολάρια [2] και η Ρωσία  πέρα των επενδύσεων της Gazprom σε αφρικανικές χώρες όπως η Αλγερία [3], διέγραψε το 2012 χρέος αφρικανικών χωρών της τάξεως των 20 δις δολαρίων [4]. Υπενθυμίζουμε ότι μετά την επέμβαση  ΗΠΑ – Αγγλίας –Γαλλίας το 2011,  15000 Κινέζοι μεταφέρθηκαν από την Λιβύη στην Κρήτη [5].

Με αυτές τους τις ενέργειες Ρωσία και Κίνα αγγίζουν το μαλακό υπογάστριο της Ευρώπης και κατ’ επέκταση του νοτιοανατολικού σκέλους του ΝΑΤΟ.

3. H «ανακάλυψη»  των σχιστολιθικών υδρογονανθράκων, οι οποίοι σε ορίζοντα 20ετίας δίνουν πλήρη αυτάρκεια στις Η.Π.Α. και οδηγούν στην απαγκίστρωσή τους από την λεκάνη της Μεσόγειου και την Μέση Ανατολή, ενώ παράλληλα στρέφουν ακόμα περισσότερο το ενδιαφέρον τους προς τον Ειρηνικό [6].

4. Η τήξη των πάγων του αρκτικού κύκλου ακυρώνει εν μέρει την γεωστρατιγική σημασία της Μεσογείου δημιουργώντας νέους εμπορικούς και οικονομικούς διαδρόμους για την Ρωσία προς τον Ειρηνικό και τον Ατλαντικό. Ακόμα, δημιουργεί ευκολότερη πρόσβαση στον ορυκτό πλούτο της περιοχής. Σημειώνουμε ότι οι επιστήμονες προβλέπουν ότι πιθανότατα πριν το 2050 ο Αρκτικός Ωκεανός δεν θα διαθέτει πάγους κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. [7]

Η τήξη των πάγων ενδεχομένως μακροπρόθεσμα να αναγκάσει τις Η.Π.Α και την Ρωσία σε συνεργασία. Ακόμα πρέπει να λάβουμε υπόψη μας ότι η Κίνα απειλεί την οικονομική πρωτοκαθεδρία των Η.Π.Α., ενώ ταυτόχρονα ο «ζωτικός της χώρος» ταυτίζεται με αυτόν της Ρωσίας, συνθήκες που ίσως επιταχύνουν μια μελλοντική συνεργασία Η.Π.Α. και Ρωσίας.

5. Ο ενδοισλαμικός (σιιτικός - σουνιτικός) ανταγωνισμός πρωτοκαθεδρίας στην Μέση Ανατολή. Η ενδυνάμωση του σιιτικού άξονα Τεχεράνης – Δαμασκού – Νότιου Λιβάνου (Χεζμπολά) δρα αποσταθεροποιητικά για τα αμερικανικά συμφέροντα, αλλά και γι αυτά των παραδοσιακών συμμάχων της στην περιοχή (Κατάρ, Σαουδική Αραβία, Τουρκία). Λαμβανομένου υπόψη των θερμών σχέσεων του Ιράν με την σιιτική κυβέρνηση  του Νουρί αλ Μαλίκι στο Ιρακ ,και της πλειοψηφίας των σιιτών στο Νότιο Ιρακ , οι οποίοι ανέρχονται σε 60% επί του συνόλου του πληθυσμού της χώρας , ένα ενιαίο Ιρακ καθίσταται εν δυνάμει σύμμαχος του Ιραν.



6. Ο ηγεμονικός ρόλος της Λιβύης του Καντάφι και η προσπάθεια δημιουργίας αφρικανικού νομίσματος με βάση τον λιβυκό χρυσό, παράλληλα με τις κινεζικές επενδύσεις στα τεράστια και ανεκμετάλλευτα ακόμα και σήμερα κοιτάσματα της Νότιας Λιβύης αποτελούσαν σαφώς ένα χτύπημα για τα ευρωατλαντικά συμφέροντα στην περιοχή.

Σουνιτικό τόξο από το Μαρόκο ως το Σιν Γιάνγκ και τον Καύκασο

Η μεταφορά του ενδιαφέροντος των Ηνωμένων Πολιτειών προς τον Ειρηνικό και η βαθμιαία απαγκίστρωστή τους από τον ευρύτερο χώρο της Μέσης Ανατολής δημιουργούν ένα «κενό», το οποίο η Ρωσία και η Κίνα δείχνουν έτοιμες να εκμεταλλευτούν. Η ανακοπή της επιρροής τους στην ευρύτερη περιοχή μέσω της δημιουργίας αστικοφιλελεύθερων δημοκρατικών καθεστώτων ως εργαλείο προέκτασης της ισχύος των Η.Π.Α. είναι αδύνατη λόγω ελλείψεως «δημοκρατικής κουλτούρας» στις εν λόγω περιοχές. Ως ανάχωμα προς την επέκταση δυνάμεως των Ρώσων και των Κινέζων, αλλά σε δεύτερο χρόνο και ως άμεση απειλή για την εδαφική ακεραιότητα τους, αναδύεται ένα σουνιτικό τόξο από το Μαρόκο ως την περιοχή Σιν Γιάνγκ της Κίνας - η οποία κατοικείται από τουρκόφωνους σουνιτικούς πληθυσμούς - και ως τον Καύκασο, το διαχρονικό πρόβλημα εθνικής ασφάλειας της Ρωσίας με τους ισλαμιστές Τσετσένους αυτονομιστές. Σημειωτέων δε, ότι από το Σιν Γιάνγκ περνάνε και σηματικότατοι αγωγοί μεταφοράς υδρογονανθράκων. Υπό αυτό το πρίσμα δεν θα πρέπει να θεωρούνται τυχαίες οι αυτονομιστικές εξάρσεις στην Β.Δ. Κίνα και τα τελευταία τρομοκρατικά χτυπήματα, όπως αυτό σε μετρό της περιοχής Σιν Γιανγκ [8], αλλά και αυτό στο Βόλγκογκραντ της Ρωσίας [9].

Η εργαλειοποίηση του σουνιτικού ισλαμιστικού κινήματος έγινε αρχικά με την Αραβική Άνοιξη και συνεχίζεται σήμερα με το Ισλαμικό κράτος του Ιράκ και του Λεβάντε (ISIL).

Παράλληλα με το ανοιχτό μέτωπο της Συρίας , οι Ηνωμένες Πολιτείες φροντίζουν να ανοίγουν νέα μέτωπα στην Ρωσία ως αντιπερισπασμό και απασχόληση αλλά και απειλή για την ύπαρξη της ίδιας της χώρας. Πέραν της Ουκρανίας, θα πρέπει να αναφέρουμε και την η πρόσφατη ανάφλεξη στην διαμάχη Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν στο μέτωπο του Ναγκόρνο – Καραμπάχ.[10]

Για την Ρωσία και την Κίνα λοιπόν, στο Ιράν και στην Συρία τίθεται θέμα εθνικής επιβίωσης και εδαφικής ακεραιότητας.

Ας ξεδιπλώσουμε επιγραμματικά το γεωπολιτικό κουβάρι της Μέσης Ανατολής το οποίο ακουμπά και την Ουκρανία.

Συρία

Το κράτος κλειδόλιθος στις εξελίξεις στην Μέση Ανατολή, αλλά και παγκοσμίως. Στην Συρία συναντήθηκαν οι φόβοι και τα συμφέροντα Ρωσίας, Κίνας και Ιράν.

Η Συρία – παρά την αλαουίτικη θρησκεία του Άσαντ – είναι παραδοσιακός σύμμαχος της Τεχεράνης. Μάλιστα ο πατέρας του σημερινού προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ, ο Χαφέζ αλ Άσαντ, ήταν ο πρώτος που αναγνώρισε το καθεστώς του αγιατολάχ Ρουχολάχ Χομεϊνί. Το Ιράν μέσω του διαδρόμου του Νοτίου Ιράκ και της Συρίας βρίσκει το απαραίτητο στρατηγικό βάθος αλλά και διέξοδο στην λεκάνη της Μεσογείου και κατ επέκταση στους υδρογονάνθρακές της. Μέσω του ίδιου διαδρόμου γίνεται και η μεταφορά πυραύλων στην Χεζμπολά στο Νότιο Λίβανο, μία οργάνωση που τα ένοπλα τμήματά της εκπαιδεύτηκαν από τους ίδιους του Φρουρούς της Επανάστασης. [11]

Διαχρονικός είναι και ο άξονας Δαμασκού - Μόσχας, ο οποίος σχηματίστηκε το 1971 και επαναθεμελιώθηκε το 2005 μέσω της διαγραφής συριακού χρέους ύψους 9,6 δις δολαρίων από την Ρωσία. Ως αντάλλαγμα η Μόσχα ζήτησε και πήρε την χρήση της βάσης στην Ταρσό μέχρι το 2055. [12]

Σε μία ενδεχόμενη πτώση του Άσαντ, η Τεχεράνη καθίσταται ακόμα πιο ευπρόσβλητη, και η δημιουργία του σουνιτικού τόξου που ακουμπά στην Ξιγιάνγκ και στον Καύκασο έρχεται ένα βήμα πιο κοντά.

Ιράν

Ο παραδοσιακότερος «παίκτης» στην περιοχή που διεκδικεί την πολιτισμική, οικονομική, στρατιωτική και πολιτική ηγεμονία της Μέσης Ανατολής, ήταν ο απώτατος στόχος της αραβικής ανοίξεως. Μια επιτυχής στρατιωτική επέμβαση είχε μικρά ποσοστά επιτυχίας ή θεωρούταν απίθανη, οπότε προτιμήθηκε η πεπατημένη των «επαναστάσεων».

Το Ιράν δεν είναι τεχνητό μόρφωμα όπως το Ιράκ. Βασίζεται σε μία ομοιογένεια, σε έναν πολιτισμό και εθνοφυλετικά δεν έχει σχέση με τον αραβικό κόσμο. Ακόμα και η επιλογή του μουσουλμανικού δόγματος (σιιτισμός) έγινε προς προβολή αυτής του της ετερότητας. Είναι το τελευταίο σιιτικό «κάστρο» προ της επελάσεως του σουνιτικού ισλάμ, γι αυτό και κάθε επίθεση εναντίον του θα συναντήσει την αντίδραση της Μόσχας και του Πεκίνου.

Στις συνομιλίες του με τις Η.Π.Α. απαιτεί το δικαίωμα προβολής ισχύος επί του σιιτικού νοτίου Ιράκ, ως αντιστάθμισμα στον έλεγχο του πυρηνικού του προγράμματος.

Σαουδική Αραβία

Στον ενδοισλαμικό ανταγωνισμό ηγεμονίας στην Μέση Ανατολή, η Σαουδική Αραβία υπήρξε ένας από τους κύριους χρηματοδότες της Αραβικής Ανοίξεως αρχικά, και του ISIL μετέπειτα. Φοβούμενη την προβολή ισχύος του Ιράν στο Νότιο Ιράκ, και από εκεί στον περσικό κόλπο, προσπαθεί να αναχαιτίσει μέσω πολέμων δια αντιπροσώπων την επέκταση της δυνάμεως του σιιτικού τόξου. Σε μία ενδεχόμενη επικράτηση του Ιράν στην Μέση Ανατολή, δημιουργούνται τριγμοί στην σταθερότητα των καθεστώτων της αραβικής χερσονήσου δια της αλλαγής συσχετισμών σουνιτών και σιιτών εντός της.

Κατάρ

Ένας από τους κύριους υποκινητές της «Αραβικής Ανοίξεως». Με άφθονο χρήμα λόγω των υδρογονανθράκων ήταν ο κύριος χρηματοδότης της, μαζί με την Σαουδική Αραβία . Στα εδάφη του βρίσκεται η μεγαλύτερη βάση των ΗΠΑ στον περσικό κόλπο [13], ενώ ταυτόχρονα διατηρεί άριστες σχέσεις με το Ιραν, μοιραζόμενο με αυτό κοιτάσματα του κόλπου όπως το South Pars [14]. Ακόμα διατηρεί την μόνη επίσημη Ισραηλινή αντιπροσωπεία στην περιοχή. Τελευταίο αλλά διόλου ασήμαντο: διαθέτει το Al Jazeera για την προβολή των θέσεων του στην διεθνή κοινότητα.

Στην προσπάθεια για παράκαμψη των στενών του Ορμούζ για μεγαλύτερη ασφάλεια μεταφοράς υδρογονανθράκων στην Δύση υπήρξε σχέδιο δημιουργίας αγωγού διερχόμενου από την Σαουδική Αραβία, την Ιορδανία και την Συρία. Το πρόβλημα ήταν ο Άσαντ, ο οποίος κινούμενος ευθέως ανταγωνίστηκα υπέγραψε τον Ιούλιο του 2011 συμφωνία ύψους  10 δις δολαρίων για την δημιουργία αγωγού, ο οποίος θα μετέφερε ιρανικό φυσικό αέριο μέσω του νότιου Ιράκ στην Μεσόγειο [15]. Το Καταρ  παρέχει ουσιαστική βοήθεια στην ένοπλη αντιπολίτευση της Σύριας, καθώς σε περίπτωση νίκης της, θα έχει πέσει το τελευταίο μεγάλο εμπόδιο στην πραγματοποίηση του αγωγού.

Τουρκία

Αμφιταλαντευόμενη ανάμεσα στο δόγμα των μηδενικών προβλημάτων με τα γειτονικά κράτη και στον μεγαλοϊδεατισμό του νέο-οθωμανισμού - παντουρκισμού, επέλεξε το δεύτερο, αναλαμβάνοντας την προώθηση, αλλά διεκδικώντας και την ηγεμονία του δημιουργούμενου σουνιτικού τόξου. Αν και για την διασφάλιση της εδαφικής της ακεραιότητας κρίνονταν αναγκαία η καλή γειτνίαση με το Ιράκ, το Ιράν και την Συρία, καθότι αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα και μοιράζονται τους ίδιους φόβους για το κουρδικό ζήτημα, η Άγκυρα έπραξε ακριβώς το αντίθετο δημιουργώντας αφελώς προστριβές.

Με την άμεση ανάμειξη της στην ένοπλη αντιπολίτευση στην Συρία, έβαλε ακόμη ένα λίθο στην δημιουργία κουρδικού κράτους στην βόρεια Συρία, πέραν του ήδη υπάρχοντος και ουσιαστικώς αναγνωρισμένου και από την ίδια, κουρδικού κράτους στο βόρειο Ιράκ. Δημιουργούνται λοιπόν στα νότια σύνορα της  Τουρκίας 2 ανεξάρτητα κουρδικά κράτη κάτι που είναι σχεδόν απίθανο να μην επηρεάσει και την εσωτερική συνοχή της, καθότι τα νοτιοανατολικά της εδάφη κατοικούνται από συμπαγές κουρδικό στοιχείο, το οποίο ανέρχεται στο 18% επί του συνολικού πληθυσμού.  

Η διεκδίκηση περγαμηνών ισλαμικού χαλιφάτου την έφερε αντιμέτωπη με την Αίγυπτο, την Σαουδική Αραβία και το Ιράν, καθώς δεν υπήρχε λόγος παραχώρησης τους από τις τελευταίες αφού και οι ίδιες τις διεκδικούν. Η νέο-οθωμανική της πολιτική δημιούργησε προστριβές και με το Ισραήλ με τα γνωστά γεγονότα του Mavi Marmara, τα οποία έθεσαν πρόβλημα εθνικής ασφαλείας για το Τελ Αβίβ. Ακόμη, σε μία έξαρση μεγαλοιδεατισμού, ο Ερντογάν μίλησε για συντελούμενη γενοκτονία των Ουιγούρων της Κίνας, επιχειρώντας να φανεί προστάτης των απανταχού τουρκόφωνων μειονοτήτων,  δημιουργώντας τριγμούς στις σχέσεις Τουρκίας και Κίνας.[16]

Διατηρεί ακόμα αρκέτα ισχυρά όπλα στην φαρέτρα της, μερικά από τα οποία είναι:

  • Kείται εγγύτερα από κάθε άλλο νατοϊκό κράτος στην Μέση Ανατολή.
  • Aπό τα εδάφη της πηγάζουν τα νερά του Τίγρητος και του Ευφράτου.
  • Η δημογραφική της ισχύ.
  • Οι σημαντικού μεγέθους και δυνατοτήτων ένοπλες δυνάμεις της.

Ισραηλ – Χαμάς

Το Ιράν διατηρούσε μία άριστη σχέση με την Χαμάς - αποτελούσε το μακρύ χέρι της Τεχεράνης στην περιοχή της Παλαιστίνης - η οποία μεταφραζόταν σε οικονομική και εξοπλιστική στήριξη. Με την άνοδο στην εξουσία της Αιγύπτου της Αδελφότητας των Μουσουλμάνων, η Χαμάς προτίμησε την μεταστροφή της στην φυσική της κοίτη, επιλέγοντας μία συνεργασία με τον Μόρσι, κόβοντας έτσι τους δεσμούς της με την Τεχεράνη. Αυτό δημιούργησε ακόμα μεγαλύτερο πρόβλημα ασφαλείας για το Ισραήλ λόγω της εδαφικής του γειτνιάσεως με την Αίγυπτο, η οποία έκανε ακόμα ευκολότερο τον εξοπλισμό της Χαμάς μέσω των αμέτρητων δαιδαλωδών τούνελ της Γάζας. Η κυβέρνηση όμως των Αδελφών Μουσουλμάνων δεν μακροημέρευσε στην Αίγυπτο και υπήρξε αλλαγή καθεστώτος, μετά από την εμπλοκή του στρατού. Το καθεστώς του αλ Σίσι αντιμετωπίζει τους Αδελφούς Μουσουλμάνους και τους συμμάχους τους με απολύτως εχθρική διάθεση, όπως φαίνεται και στις διμερείς σχέσεις Αιγύπτου και Τουρκίας.  Χάνοντας την στήριξη της από την Αίγυπτο, και αποκομμένη λόγω της ακολουθούμενης πολιτικής από το Ιράν, η Χαμάς βρέθηκε πλήρως απομονωμένη. Την ευκαιρία αυτή εκμεταλλεύεται το Τελ Αβίβ με τις στρατιωτικές του επιχειρήσεις στην λωρίδα της Γάζας.

Σημειώνουμε ακόμα πως το Ισραήλ ουδέποτε ένιωσε βολικά με την πολιτική δημιουργίας φανατικών ισλαμικών καθεστώτων στην γειτονιά του και ίσως θα ήταν προτιμότερο γι αυτό μία Συρία χωρίς χημικά και ένα Ιράν χωρίς πυρηνικά και χωρίς προβολή ισχύος στο νότιο Ιράκ, που του δίνει τον διάδρομο εφοδιασμού της Χεζμπολά στο Νότιο Λίβανο. Σε αυτήν την βάση, πέραν την πρώτης αρνητικής του αντιδράσεως στην έναρξη συνομιλιών Τεχεράνης και Ουάσιγκτον, θα μπορούσε να αποκομίσει πολλαπλά κέρδη από αυτήν. Ακόμα με την διαφαινόμενη δημιουργία κουρδικού κράτους στο βόρειο Ιράκ και την βόρεια Συρία, το Ισραήλ αποκτά έναν σύμμαχο, ο οποίος είναι εθνικά διαφοροποιημένος από τον περίγυρο του, και δίνει στο Τελ Αβίβ το απαραίτητο στρατηγικό βάθος στην περιοχή της Μέσης Ανατολής.

ISIL και κουρδικό κράτος

Το Ισλαμικό Κράτος του Ιράκ και του Λεβάντε (ISIL) ξεπήδησε από το παρακλάδι της Αλ Κάιντα στο Ιράκ, ωστόσο η «μητρική» Αλ Κάιντα με επικεφαλής τον Αϊμάν Αλ Ζαουάχρι την έχει αποκηρύξει. Είναι ακόμα ένα «χαρτί» σουνιτικής επεμβάσεως από την Σαουδική Αραβία - το ISIL είναι και κυρίως χρηματοδοτούμενο από αυτήν – για την ανάσχεση της επιρροής του Ιράν στο Ιράκ [17]. Το ISIL μέσω μίας αλυσιδωτής αντιδράσεως απελευθερώνει οριστικά τους κουρδικούς πυρήνες στο βόρειο Ιράκ και την βόρεια Συρία.

Αξίζει να αναφέρουμε ότι προς την κάθοδό του στην Βαγδάτη δεν άγγιξε το Κιρκούκ, που διαθέτει μία από τις καλύτερες ποιότητες πετρελαίου παγκοσμίως (με τις ελαχιστότατες προσμίξεις σε θείο)[18], λαμβάνωντας ως αντάλλαγμα την Μοσούλη.

Η διαφαινόμενη δημιουργία του Κουρδιστάν - με την βοήθεια του ISIL – έχει αρκετά πλεονεκτήματα για τον άξονα Η.Π.Α. – Ισραήλ:

  • Δεν ανήκει εθνοφυλετικά στον αραβικό κόσμο, ενώ ταυτόχρονα είναι φίλα προσκείμενο προς τον «απελευθερωτή» του, τις Η.Π.Α.
  • Δημιουργεί μία εν δυνάμει βάση – «αεροπλανοφόρο» μέσα στην «θάλασσα» της Μέσης Ανατολής.
  • Στα εδάφη του βρίσκονται σημαντικότατα αποθέματα υδρογονανθράκων της Μέσης Ανατολής. Στην περίπτωση δε, δημιουργίας του μεγάλου Κουρδιστάν, που θα περιλαμβάνει στα εδάφη του και την νοτιοανατολική πλευρά της Τουρκίας, ελέγχει και τα σημαντικότερα αποθέματα νερού στην Μέση Ανατολή.
  • Ελέγχει τις οδούς μεταφοράς των κασπιανών αποθεμάτων προς την Μεσόγειο.
  • Δεν αποτελεί κίνδυνο για το Ισραήλ, αλλά αντιθέτως είναι το προπύργιο της ασφαλείας του, δίνοντας του το απαραίτητο στρατηγικό βάθος.
  • Μέσω αλυσιδωτής εκρήξεως δημιουργεί αποσχιστικές τάσεις των κουρδικών πληθυσμών του βορειοδυτικού Ιράν.


E.E. – Ουκρανία

Με τον άμεσο κίνδυνο να συνθλιβεί ανάμεσα στον όλο και εντεινόμενο ανταγωνισμό Ρωσίας και Η.Π.Α, η επί της ουσίας γερμανική Ευρώπη έχει αναλάβει τον ρόλο υπεργολαβίας προς εξυπηρέτηση των συμφερόντων των Η.Π.Α, πολλές φορές ενάντια στα ίδια της τα συμφέροντα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η ασκούμενη πολιτική της Ευρωπαϊκής Ενώσεως στην Ουκρανία, εκφραζόμενη κυρίως από την Γερμανία – με την διαχρονική  επιθυμία της για προέκταση της σφαίρας επιρροής της στην ανατολή - και την Πολωνία.

Η Ευρώπη θα είχε πολλαπλά οφέλη από μία έστω υποτυπωδώς ανεξάρτητη – φιλανδοποιηνμένη Ουκρανία, η οποία στον ρουν της ιστορίας θα μπορούσε να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ενώσεως με τις ευλογίες και της Ρωσίας, καθώς θα αποτελούσε μία γέφυρα συνδέσεως ανάμεσα στην Μόσχα και την Ε.Ε. Αντί αυτού η Ε.Ε. επέλεξε μία κατά μέτωπο διαμάχη με την Ρωσική Ομοσπονδία, ζητώντας της να εγκαταλείψει την έξοδο της στην Μαύρη Θάλασσα και τις πολύτιμες βάσεις της στην Κριμαία, απαιτώντας από το Κρεμλίνο να αυτοκτονήσει. Το αποτέλεσμα ήταν η αναίμακτη προσάρτηση της Κριμαίας στην Ρωσία, αλλά και η διαφαινόμενη επικράτηση ενός ομοσπονδιακού συστήματος στην Ουκρανία, το οποίο φανερά ωφελεί την Ρωσία, καθότι αποτρέπει την συμμετοχή του Κιέβου στο ΝΑΤΟ.

Οι όλο και περισσότερο μειούμενες διαστάσεις ισχύος της Ευρώπης (και της Ελλάδος), σε οικονομία, δημογραφία, πολιτική, πολιτισμό και άμυνα, την μετατρέπουν σε τοποτηρητή αμερικανικών συμφερόντων και σε προθάλαμο της ΝΑΤΟικής συμμαχίας, παρά σε ένα πραγματικά ανεξάρτητο πόλο, εκφραζόμενο ως δύναμη σταθερότητας ανάμεσα σε Ηνωμένες Πολιτείες και Ρωσία. Ίσως το τελικό χτύπημα σε μία ανεξάρτητη Ευρώπη θα είναι η σχεδιαζόμενη ζώνη ελεύθερου εμπορίου ανάμεσα σε Η.Π.Α και Ε.Ε. [19]

Εκ νέου αναδιάταξη της εξωτερικής πολιτικής των Η.Π.Α ;

Κλείνοντας θα πρέπει να διερωτηθούμε εάν οι συνομιλίες με την Τεχεράνη και η εν εξελίξη επέμβαση των Η.Π.Α. στο βόρειο Ιράκ σηματοδοτούν μία εκ νέου αναδιάταξη της μέχρι τώρα εξωτερικής τους πολιτικής στην Μέση Ανατολή, ή εάν οι βομβαρδισμού εναντίων των θέσεων  του ISIL αποτελούν το προοίμιο και το πρόσχημα για ενδεχόμενη επέμβασή τους στην Συρία.


[1] http://www.naftemporiki.gr/story/805091/kina-oi-ipa-purodotoun-entaseis-sti-thalassa-tis-notias-kinas
[2] http://www.tanea.gr/news/economy/article/5116191/to-pekino-tha-diplasiasei-tis-emporikes-synallages-toy-me-thn-afrikh-ws-to-2020-leei-o-prwthypoyrgos-ths-kinas/
[3] http://www.gazprom.com/about/production/projects/deposits/algeria/
[4] http://rt.com/business/russia-africa-debt-writeoff-705/
[5] http://www.protothema.gr/greece/article/107705/sthn-krhth-15000-kinezoi-apo-th-libyh/
[6] http://www.kathimerini.gr/489210/article/oikonomia/die8nhs-oikonomia/h-energeiakh-aytarkeia-twn-hpa-8a-alla3ei-ton-pagkosmio-xarth
[7] http://www.kathimerini.gr/466811/article/epikairothta/kosmos/rekor-sthn-th3h-twn-pagwn-ths-arktikhs
[8] http://gr.euronews.com/2014/05/01/bomb-and-knife-attack-kills-three-in-western-china/
[9] http://www.skai.gr/news/world/article/248851/rossia-polukenri-epithesi-kamikazi-sto-stathmo-tou-volgograd-upd-video/
[10] http://www.real.gr/DefaultArthro.aspx?page=arthro&id=343515&catID=4
[11] http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A7%CE%B5%CE%B6%CE%BC%CF%80%CE%BF%CE%BB%CE%AC%CF%87
[12] http://en.wikipedia.org/wiki/Russian_naval_facility_in_Tartus
[13] http://www.telegraph.co.uk/news/uknews/defence/10173740/Where-are-the-worlds-major-military-bases.html
[14] http://en.wikipedia.org/wiki/South_Pars_/_North_Dome_Gas-Condensate_field
[15] http://www.capital.gr/news.asp?id=1821374
[16] http://www.skai.gr/news/world/article/123644/%CE%93%CE%B5%CE%BD%CE%BF%CE%BA%CF%84%CE%BF%CE%BD%CE%AF%CE%B1%CF%87%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%BA%CF%84%CE%B7%CF%81%CE%AF%CE%B6%CE%B5%CE%B9%CF%84%CE%B7%CE%B2%CE%AF%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD%CE%9A%CE%AF%CE%BD%CE%B1%CE%BF%CE%95%CF%81%CE%BD%CF%84%CE%BF%CE%B3%CE%AC%CE%BD/
[17] http://www.naftemporiki.gr/story/819735/islamiko-kratos-sto-irak-kai-sto-lebante-poioi-einai-oi-tzixantistes-pou-proelaunoun-sto-irak
[18] http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_crude_oil_products
[19] http://www.naftemporiki.gr/finance/story/610935/pros-dimiourgia-zonis-eleutherou-emporiou-ee-ipa
Εγγραφή στο newsletter του PoliticalDoubts.

YOUR OPINION

Το ΚΑΣ αποφάσισε να μην διατεθεί το μνημείο του Παρθενώνα για εκδήλωση οίκου μόδας:

Συμφωνώ. Η προστασία των μνημείων θα πρέπει να είναι απόλυτη
70.2%
Μάλλον διαφωνώ. Θα μπορούσαν να τεθούν αυστηρότεροι όροι.
8.7%
Διαφωνώ με την απόφαση. Δεν μπορεί να χάνονται ευκαιρίες προβολής της χώρας
14.9%
Συμφωνώ να μην διατεθεί ο Παρθενώνας. Δεν θα είχα αντίρρηση αν επρόκειτο για άλλον αρχαιολογικό χώρο
6.1%
Η ψηφοφορία για αυτό το δημοψήφισμα έχει λήξει

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση